همه برنامههایی که تا امروز در حال پیگیری است و در این سالهای اخیر هم سرعت بیشتری به خود گرفته است، داستانی را کلید زد که از ممنوعیت ادامه تحصیل برای برخی از دانشجویان حکایت میکرد. داستان از آزمون کارشناسی ارشد سال 85 شروع شد؛ همان روزها که پذیرفتهشدگان به دانشگاهها مراجعه میکردند و به جای معاون آموزش به دفتر مدیر کل هسته گزینش وزارت علوم راهنمایی میشدند. فعالان صنفی در دوره کارشناسی و مدیران نشریات منتقد دانشجویی بزرگترین قشر ستارهداری بودند که در دانشگاههای سراسر کشور با تعجب به پاسخهای مبهم مسوولان ثبت نام دانشگاهها نگاه میکردند، مدیران آموزش هم اطلاعات بیشتری نداشتند؛ در آن روزها همه مسوولان وزارت علوم از وزیر تا معاونان کل داستان را تکذیب میکردند.
دهم تیرماه سال پیش که آقای کبودوند را در محل کارش بازداشت کردند فکر نمیکردم مدت بازداشتش اینقدر طولانی شود و نهایتاً چنین حکم سنگینی برایش صادر کنند. اکنون یک سال از در بند کردن محمدصدیق کبودوند گذشته و حکم ناعادلانهای که برای او صادر شده مورد اعتراض وکلای وی، فعالان و نهادهای حقوق بشری در سطح جهان، ایران و کردستان قرار گرفته است. حکمی که به دلیل تأسیس سازمان دفاع از حقوق بشر کردستان و با استناد به مواد 498 و 500 قانون مجازات اسلامی ایران صادر شده در حالی که آگاهان و حقوقدانان تشکیل و فعالیت سازمان تحت ریاست ایشان را بر مبنای اصل 26 قانون اساسی مجاز و قانونی میدانند.
قدرت غیرمعقول باعث شده است که "دکتر مددی"ها نه از جایگاه مجری قانون، که از جایگاه قانون اعمال اراده کنند: "من قانون هستم. یا در برابر من تسلیم میشوی و یا از دانشگاه اخراجت میکنم." بیدلیل نیست که محافظه کاران از زیر سوال بردن قاطعانه متهم طفره میروند؛ چرا که دکتر مددی با قدرت زیادی که داشته است، به نوعی نمادی از حاکمیت بوده است و زیر سوال رفتن او درواقع زیر سوال رفتن تمام حاکمیت است. چگونه است که تعرض به دختری که به قصد تحصیل وارد دانشگاه شده و ناگهان خود را در چنگال یک فرد هوسباز میبیند، بیحرمتی به نظام تلقی نمیشود؛ ولی افشای رفتار غیرانسانی و خجالتآور یک استاد دانشگاه، ترویج فحشا و بیآبرو کردن نظام محسوب میگردد؟
پس چرا پس از گذشت 30 سال باز هم ناچاریم از زور و تهدید و مجازات سخن بگوییم تا فرهنگ دینی را ترویج کنیم؟ تا جایی که امکان داشته است از ورود و تبلیغ و ترویج فرهنگ غرب و شرق به این کشور جلوگیری به عمل آمده است. از ممنوع بودن ویدیو تا ممنوع بودن ماهواره و فیلترینگ سایت ها و پارازیت های رادیویی و... همه و همه تا به حال با جدیت تمام پیگیری و اعمال شده است. پس چرا هنوز از مدهای لباس و موی سر غربی و شرقی سخن می گوییم و برای کسانی که این قبیل لباس ها و مدل موها را داشته باشند مجازات تعیین می کنیم؟
فردی که تصمیم به چنین اقدام شومی داشته، خود، ریاست کمیته انضباطی دانشجویان را نیز عهده دار می باشد و لذا با «سوء استفاده» از موقعیت خود دانشجوی احضار شده را برای پذیرفتن خواسته ی پلید خود تحت فشار قرار داده است. پر واضح است که قرار گرفتن قدرت بی حد و حصر و غیرقابل نظارت در دستان نهادهایی همچون کمیته ی انضباطی و حراست، اقدامی اشتباه است و می تواند به چنین فجایعی منجر شود، همانگونه که پیشتر نیز در دانشگاه های دیگر همچون رازی کرمانشاه، سهند تبریز و ... شاهد چنین اتفاقات تأسف برانگیزی بوده ایم.
عاشورا مدت هاست که هر روز تکرار می شود، 1 بطری آب برای 5 دانشجو در همدان نیز کم از بستن آب بر روی آنان ندارد، اگر بنی امیه حرمسرا را احیا کرد، کارکنان دولت نهم توحش و تجاوز به عنف رایج در جاهلیت عرب را در ایران احیا کرده اند و رسوایی های کرمانشاه، سهند، زنجان و … را پدید آوردهاند تا این روزها بنی امیه را در تاریخ رو سپید کرده باشند. چندیست که شرم دارم بگویم مسلمانم، در حالی که کسانی چون مددی، سردار زارعی و… و حامیان بی چون و چرایشان چون احمدی نژاد، زاهدی، دادستان زنجان و … ادعای مسلمانی دارند، چندیست که وقت نوشیدن آب دیگر یاد تشنگان کربلا نمی کنم چون خاطره دانشجویان تشنه لب دانشگاه تربیت معلم لحظه ای امانم نمی دهد، چندیست …
در خبر های دیروز (۱۸ اردیبهشت) روزنامه شرق از دیدار خاتمی و انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه تهران خبری درج شده بود که بسیار آموزنده است. این روز ها خاتمی نقش آشتی دهنده بین گروه های مختلف اصلاح طلبان (!) را بازی می کند و سعی می کند آن ها را برای صف آرایی در دو انتخابات پیش رو در کنار هم نگه دارد. دیدار خاتمی با اعضای شورای مرکزی انجمن اسلامی دانشگاه تهران را باید در همین راستا ارزیابی کرد. البته ناگفته نماند که من به عنوان یک عضو سابق انجمن های اسلامی برای تمام اعضا انجمن اسلامی در شرایط فعلی احترام ویژه ای قایل هستم و این نکته را نیز نادیده نمی گیرم که انجمن اسلامی دانشگاه تهران واقعا پایگاه سترگ دفاع از مطالبات دانشجویان کشور بوده است و نقش آن را به هیچ وجه در هیچ یک از گلوگاه های پشت سر و پیش رو نمی توان نادیده گرفت.
اما در این جلسه که همراه با انتقادات اعضای انجمن اسلامی از خاتمی بوده است خاتمی سخنانی را به میان آورده است که ادعاهای گذشته را پررنگ تر نشان می دهد. در دولت اصلاحات جدی ترین ترفندها برای نابودی انجمن اسلامی دانشجویان بکار بسته شد و تعداد بی شماری از دانشجویان به مجازات رسیدند این در حالی بود که انجمن اسلامی ها در بهترین وضعیت و پر نفوذ ترین برهه تاریخی خود قرار داشتند. اما این بار تفاوت عمده ای در تمام طول تاریخ عمر انجمن اسلامی ها پدیدار شده بود و اعضای انجمن اسلامی دیگر گوش به فرمان مطلق مدعیان اصلاحات نبودند و همین امر مسئله را پیچیده کرد و باعث شد که دولت خاتمی به ناجوانمردانه ترین روش به دنبال جذف انجمنهای اسلامی برود.
این رویه اکنون نیز که دیگر از قدرت خبری نیست و در ضمن به اعتراف خود خاتمی دانشگاه نیز به سیاست کمتر واکنشی نشان نمی دهد با روش جدیدی پی گیری می شود. خاتمى گفت: «متاسفانه به خاطر اشتباهاتى که خودمان داشتیم جریان سازمان یافته انجمن اسلامى که در واقع تنها جریانى بود که در دانشگاه به صورت متشکل و رسمى حضور داشت که تقریباً از هم پاشید. بى تفاوتى در جامعه دانشگاهى ما زیاد است و شاید بیشتر هم شده باشد. در این حال رادیکالیسم که منسجم تر از گذشته عمل مى کند، مى کوشد این جایگاه را پر کند.» نگارنده این گفته ها را اعترافات ضمنی خاتمی ارزیابی می کند.
اما این تمام واقعیت نیست و ایشان نیز از گذشته پشیمان نیستند در سخنان جدید خاتمی همان نکات گذشته نهفته است و کماکان ایشان به دنبال خط کشی و مرزبندی بین انجمن های اسلامی هستند و آنها را به خودی و غیر خودی دسته بندی می کنند. این نکته از هیچ عضو انجمن های اسلامی پوشیده نیست که اختلاف در تشکیلات بوده هست و خواهد بود و اتفاقا این نقظه قوت است اما مرزها هیچ وقت به معنی از هم پاشیدن اتحادیه نبوده است و امیدوارم که نباشد. اما خاتمی بر همین مدار حرکت می کند: «انجمن اسلامى دانشجویان دانشگاه تهران یک جریان مستقل، معتدل و روشن است که در متن جریان دانشجویى قرار دارد. در واقع براى جلوگیرى از هم پاشیدگى بستر و ریشه اصلى جریان اصیل اسلامى روشن بین، امید بسیار زیادى به این تشکل وجود دارد.» «انجمن اسلامى دانشجویان دانشگاه تهران توانست با سیلى صورت خود را سرخ نگه دارد و بماند. این انجمن موضع خود را مشخص کرده و نه در مقابل هیاهوى سنت گرایان و خشونت گرایان تسلیم شده است بلکه حرفش را زده و نه در مقابل استحاله طلبان کوتاه آمده است. در عین حال موضعى ثابت داشته است. باید رویکرد متناسب با وضع فعلى را معین کرد و از حرکت نایستاد و به آینده امیدوار بود.» خاتمى با بیان اینکه اگر کسانى نام و اساسنامه انجمن اسلامى را پذیرفته اند حتماً باید وجهه و هویت اسلامى خود را حفظ کنند، افزود: «اینک در مرحله عقلانیت قرار گرفته ایم و باید این پایگاه مهم روشنفکرى دینى یعنى انجمن اسلامى دانشگاه ها درونش زایش و رویش تفکر نو وفادار به اسلام را شاهد باشیم به شرطى که همچنان هم در شکل دهى محتوا خود را متناسب با زمان کنیم.» خاتمى پایان سخنانش اظهار داشت: «روشنفکرى دینى ما نباید لیبرال زده شود و جالب اینکه بسیارى از سوسیال زده هاى دیروز هم دچار این آفت شده اند. طبعاً اسلام با لیبرالیسم یکى نیست. یکى از مشکلات مهمى که در روشنفکرى دینى ما مطرح است خلط میان دموکراسى با لیبرال دموکراسى است.»
امیدوارم که تحلیلم در باره این خبر کوتاه در مورد رییس جمهوری که حتا محل همراهانش را هم نتوانسته نگه دارد غلط باشد ولی به هر صورت احتمال آن را صفر نباید دانست.
