دانشگاه تنها نهادی است که دارای ارتباط دو سویه بین تعالیم اکادمیک و پراتیک اجتماعی می باشد. در واقع توجیه برخورد اجتماعی توسط دانشگاه در صحنه های روزانه مورد ازمایش قرار می گیرد. و بعنوان جریانی تلقی می شود که هم سودای نان دارد و هم سودای دل و هر دو را به صورت هم زمان ادراک می کند. و در این معادله دو سویه میتواند نقشی اساسی در تسهیل روابط داشته باشد.
قتلهای زنجیرهای به قتل برخی از شخصیتهای سیاسی و اجتماعی منتقد در دهه هفتاد خورشیدی گفته میشود که بگفته برخی منابع با صدور فتوی روحانیون بلندپایه از جمله دری نجف آبادی وزیر وقت اطلاعات محسنی اژه ای وزیر کنونی اطلاعات، توسط پرسنل وزارت اطلاعات و به دستور سعید امامی، معاون سیاسی این وزارتخانه در زمان تصدی علی فلاحیان و دری نجف آبادی، مصطفی موسوی (کاظمی) معاون وقت وزارت اطلاعات و مهرداد عالیخانی صورت گرفت.
اصولا نظامهای خودکامه بقای خویش را در عدم مشارکت عمومی و افزایش سطح آگاهی های مردم می دانند و در این راه مطبوعات را سد راه خویش می بینند و به هر قیمتی سعی بر این دارند با بهانه های واهی و کارشکنی در مقابل نشریات مستقل با ازبین بردن آنها عرصه را برای حضور همیشگی خویش بر اریکه قدرت مهیا سازند.
در آنتراکت زمانی چند نفر از اعضای حاضر در برنامه از انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه صنعتی اصفهان با مراجعه به مسئولان برگزاری کارگاه، ضمن بی معنا خواندن «انتظار مطالبه گری» از دانشجو در فضای برخوردهای انظباطی و امنیتی با فعالان منتقد دانشگاهی، نسبت به بی ارتباط بودن گفته های سخنران نوبت اول با موضوع برنامه انتقاد کردند. "سیاست ما از دیانت ما جدا نیست"، این گزاره پاسخ دریافتی آن انتقاد بود.
این مشکل بیش از هر جا در جوامع غیر معتقد به هرمنوتیک ایجاد می شد. در این جوامع قرائت حاکم، سایر قرائت ها و فهم پذیری ها را باطل و محکوم به نابودی می دانست و مجال طرح و بحث عقلانی این مباحث را نمی داد. پس این نظرات قلیل نیز در لعاب های دیگر و در قالب های غیر از خود رشد کردند و به زایش فهمی چند پاره منجر می شد.
دادگاههای ما استقلال لازم را ندارند، عدم حضور وکیل در مراحل دادرسی در پروندههای مختلف مشاهده میشود، حکم موکلان به وکلا ابلاغ نمیشود. از آنجایی که وکیل میباید از شأن قاضی برخوردار شود و عملا چنین نگاهی در محاکم وجود ندارد. همه این موارد با قوانین مدنی کشور خود ما سنخیت ندارد، چه برسد با استانداردها و میثاقهای حقوق بشری.
امروز محققین و دانشمندان در تلاشند تا نقش زن و توسعه را تعریف کنند و برای تحقق آن تلاش و برنامه ریزی نمایند با توجه به نیازی که جامعه برای حضور این قشر در خود احساس می کند. لیکن مجریان نه تنها به این امر توجهی ندارند در جهت عکس آن هم در حرکتند. و غافل از آنکه حرکت در خلاف جهت مسیر آب خطر آفرین است!!
برخورد با چنین جنبشی دشوار است. برای حمله به آن باید آن را از تداوم انداخت اما چگونه؟ ایجاد وحشت و ارعاب، اتهام براندازی نرم و سخت،وابستگی به بیگانه، دریافت کمک مالی و... به فعالان آن می تواند ریزش های کوتاه مدتی را سبب شود اما آن را از تداوم نمی اندازد.
در حالیکه پرونده هسته ای ایران در شورای امنیت توام با حمله هاى لفظى جورج بوش و کاندولیزا رایس به رژیم ایران هم چنان باز و در دست بررسی است به نظر مى رسد که منافع آمریکا و ایران به زودى آنها را برسر میز مذاکره مستقیم خواهد کشاند.
در آمریکا رسانه هاى لیبرال از نزدیکى دیپلماتیک دو کشور اظهار خشنودى مى کنند و معتقدند که نزدیکى، از یک سو خطر هرج و مرج و جنگ داخلى در عراق را کم مى کند و از سوى دیگر احتمال حمله نظامى آمریکا به ایران را نیز کاهش مى دهد. بر این اساس لیبرال ها مذاکره را فرصت خوبى است براى تثبیت اوضاع عراق و استراتژى خروج آمریکا می دانند. اما در مقابل، محافظه کاران با هشدار رقم خوردن نتیجه این مذاکره به نفع ایران، آن را را دامى برای آمریکا می دانند که این کشور باید از آن پرهیز کند؛ چرا که تثبیت اوضاع عراق با در نظر گرفتن منافع رژیم ایران به معنى آنست که آینده عراق را دولت هاى شیعى دست پرورده ایران تعیین خواهند کرد. و این چیزى نیست مگر شکست آمریکا در عراق.
اما حقیقت اینست که که مذاکره مستقیم آمریکا با ایران، برای هر دو کشور هم یک تله است و هم یک فرصت. و در این مورد استدلال لیبرالها و محافظه کاران آمریکائی، هر دو درست است.
ایران از هم اکنون در کارزار تبلیغاتى خودش بصورت غیر مستقیم به اروپاییان می گوید که آمریکا، وقتى پاى منافع اش در میان باشد، حاضر است بدون مشارکت این کشورها و پشت سر آنها با ایران ساخت و پاخت کند. از سوی دیگر آمریکا نیز براى جدایى نیفتادن میان خود و متحدان اش، از هم اکنون بر محدود بودن مذاکره در موضوع عراق تاکید نموده و کابینه بوش تلاش می کند تا جاى ممکن با ایران بدون انعطاف بر خورد کند و پس از این مذاکرات، در دیپلماسی مناقشات اتمى نیز به جاى اروپا خود رهبرى را به دست بگیرد.
واشنگتن پست دیروز (دیوید ایگناسیوس، ۲۳ مارس) نوشت: «اگر گفتگوى دو کشور پیشرفت نشان دهد، گام بعدى باید برسر مشکلات امنیتى هردو باشد که به معنى مذاکره مستقیم دربارهء برنامهء هسته اى ایران است.» این روزنامه از رساله اى که سه تن از پژوهشگران دانشگاه ستانفورد (عباس میلانى، مایکل مک فال، و لارى دایاموند) نوشته اند نقل قول مى کند که: «تنها استراتژى قابل قبول و عملى آن است که آمریکا با سیاست تازه اى، مذاکرات کوتاه مدت را ترکیب کند با هدف درازمدت تغییر صلح آمیز رژیم در ایران.»
اما در ایران نیز دسته بندی ها و اعلام مواضع طیفهای حاکم بر کشور متفاوت و بعضا متناقض است.
رهبر جمهوری اسلامی ایران در سخنان خود در آغاز سال نو در مشهد با تاکید بر مذاکره محدود با آمریکا نشان داد که استقبال دبیر شورای امنیت ملی از گقتگوی علنی با آمریکا با نظر مساعد ایشان بوده است. البته وی با اتخاذ مواضعی بر علیه آمریکا در بخش دیگر سخنانش سعی کرد لایه های افراطی محافظه کاران را نیز راضی نماید.
علی افشاری فعال سیاسی و عضو سابق شورای مرکزی دفتر تحکیم وحدت که چندی پیش با سخنرانی در کنگره آمریکا جهانیان را به برخورد با تخلف حکومت ایران در زمینه حقوق بشر و آزادی های مردم دعوت نمود در تحلیلی اجمالی مواضع رهبر جمهوری اسلامی ایران را حاوی نکات زیر دانست:
۱- مشکل اصلی با امریکا، نگرانی از غلبه رویکرد ” تغییر حکومت ایران ” در دکترین جدید آنها در خاورمیانه می باشد. چنانچه صحنه گرایان سیاست آمریکا به این برنامه جامه عمل نپوشانند و مذاکره با حکومت ایران را با هدف تغییر رفتار آن بپذیرند و در اصل به حاکمیت ایران تضمین امنیتی برای بقاء بدهند، جمهوری اسلامی حاضر است امتیازات لازم را به آمریکا و غرب در خصوص مسائل هسته ای واگذار کند و همچنین با سیاستهای آمریکا و متحدانش در عراق , فلسطین و لبنان و… همراهی کند.
۲- عدم انعطاف در زمینه حقوق بشر، دموکراسی و اعطاء آزادیهای سیاسی و اجتماعی به مردم ایران دیگر موردی است که از فحوای کلام رهبر ایران استنباط می شود.
۳- انتقال پرونده ایران به شورای امنیت سازمان ملل و تشدید فشارهای جامعه جهانی و به خصوص دولت امریکا باعث شده تا مواضع تند جمهوری اسلامی تقلیل یافته و به سمت عقب نشینی تمایل یابد. درست مشابه رویداد پایان جنگ ۸ ساله با عراق و پذیرش قطعنامه ۵۹۸ .
۴- اما جالبترین نکته در سخنان آقای خامنه ای تاکید ایشان بر رفراندوم برای سنجش محبوبیت بوش و احمدی نژاد در کشورهای اسلامی است. این اظهار نظر را می توان، برگ تاییدی بر پذیرش رفراندوم و همه پرسی عمومی به عنوان راهکاری مناسب برای حل مسالمت آمیز مسائل بحرانی دانست که به مناقشات دامنه دار (که در سرنوشت ملت ها، کشورها و جوامع تاثیرگذار می باشد) پایان می دهد.
علی افشاری با بیان اینکه چنین رفراندومی، آزمونی فیصله بخش برای پایان دهی به مناقشات و منازعات پیرامون ایران در عرصه داخلی و بین المللی می باشد افزوده است: اما سوال اساسی در اینجا است که آقای خامنه ای اگر رفراندوم را به عنوان یک روش قبول دارند، بهتر است شرایط را برای انجام رفراندوم و برگزاری همه پرسی بگونه ای فراهم کنند تا مردم ایران بتوانند بین نظام ولایت فقیه و عملکرد ایشان و شکل گیری قانون اساسی جدید مبتنی بر دموکراسی، اعلامیه جهانی حقوق بشر، حفظ تمامیت ارضی کشور و جدایی دین از دولت انتخاب کنند.
از سوی دیگر علی مزروعی معتقد است: هنر دیپلماسی ایران باید در رابطه با بازیگران متنوع این صحنه شکل می گرفت و حتی در رابطه با آمریکا طرحی نو درانداخته می شد، طرحی که بتواند دریک رابطه دو سویه بیشترین منفعت را نصیب ایران نماید. متاسفانه در مسیر طی شده همه منفعتها با کارت ایران به جیب دیگران ریخته شده و هزینه ها بر سر ایران!
عضو جامعه اصلاح طلب می افزاید: برای عبوراز شرایط بحرانی کنونی و تا فرصت باقی است (یعنی تا گزارش نهایی آژانس انرژی اتمی به شورای امنیت سارمان ملل) باید دو اقدام را ایران برای آرام سازی فضا و اعتمادسازی دوباره انجام دهد:
۱-تعلیق را بپذیرد و پایبندی خود را به بیانیه ها و قطعنامه های آژانس اعلام دارد.
۲-مذاکرات خود را همزمان با همه قدرتها و کشورهای تاثیرگذار ( به ویژه سه کشور اروپایی، آمریکا، روسیه و چین) از سرگیرد . دراین مسیر با تغییر شرایط و ساختن شرایط جدید درپی دستیابی به خواسته خود بر آید.
اما در مجموع می توان گفت همانگونه که سوابق موضوع مذاکره با آمریکا در کارنامه جمهوری اسلامی نشان می دهد در واقع هیچگاه “نفس مذاکره و رابطه با آمریکا” محل نزاع نبوده، بلکه جایگاه گروههای سیاسی در این فرآیند و کسب امتیازات و منافع حاصل از آن دلیل اصلی موافقت ها و مخالفت ها بوده است. بر این اساس حمله تند حسین شریعتمداری که در اصل نظر گروه احمدی نژاد را انعکاس می دهد، ناشی از احساس خطر از حاشیه ای شدن و حذف از ساختار قدرت می باشد. آنهم در شرایطی که این گروه در حال قبضه کردن تمامی کرسی های قدرت است .
به نظر می رسد باید صبر کرد و منتظر ماند تا دوئل ایران و آمریکا و تاثیرات داخلی و خارجی آن به فرجامی مشخص برسد.
علی آزادی
http://gawan.blogfa.com/
